Vrijkomende Agrarische Bedrijfsgebouwen

Leegstand van agrarisch vastgoed is een kans voor revitalisatie van het buitengebied. Met perspectief voor de agrarische sector, milieu, landschap, recreatie, en de economie. Blijven denken in problemen veroorzaakt verloedering en verrommeling; met alle gevolgen voor milieu, landschap, veiligheid en de economie.

Waarop te letten bij transformatie van Vrijkomende Agrarische Bedrijfsbebouwing (VAB’s) om deze kansen te benutten?

a.     Gevolgen van VAB’s op vabde landbouwstructuur

Wat zijn de gevolgen en betekenis van versnippering door schaalvergroting van landbouwbedrijven, samengaand met een toename van niet agrarische functies?

b.     De financiële positie van de stoppende agrariër

De beslissing om wanneer en op welke wijze als agrariër te stoppen, wordt – zo lang er geen acute noodzaak is - niet alleen op financiële overwegingen genomen. Desalniettemin is dit een zeer belangrijk aspect wat beter én eerder inzichtelijk moet worden. Voor succesvol beleid is het noodzaak om zich hier in te verdiepen.

c.     Visie op buitengebied / dorpskern / regio en vitaliteit

Kansen benutten vereist visie en ambitie. Deze twee bepalen de te maken keuzes. Daarbij niet te klein en of te smal kijken; investeer voldoende in het helder krijgen hiervan om het beleidsvormingsproces met draagvlak en bestuurskracht effectief te doorlopen. En het beleid uit te voeren. “De kansen worden niet meer alleen in ons dorp en onze polder bepaald, maar juist door de wereld daar om heen.”

d.     Ruimte voor ruimte (rood voor rood) nieuwe stijl

Van toelatingsplanologie naar uitnodigingsplanologie, van regels naar doelen, van problemen naar oplossingen. Alles wordt anders maar ordening blijft nodig. Denk regionaal (over gemeentegrenzen heen), maak functies en bestemmingen uitwisselbaar. Schets gewenste ontwikkelingen en laat de markt die invullen, zorg voor voldoende flexibiliteit

maar wees radicaal ten opzichte van ontwikkelingen die haaks staan op de visie en ambitie (anders kom je nooit door de bocht).

e.     Realisme op waardering van vrijkomend (agrarisch) vastgoed

Hoe cru het ook is; ruimtelijke ordening is geen pensioenstelsel. Met andere woorden: waardeer marktconform op basis van de waarde binnen de toegelaten bestemming/functie/gebruik en vanuit toekomstperspectief (niet vanuit statistieken uit het verleden).

f.      Duidelijk planologisch beleid en handhaving op functie

Keuzes (op basis van visie en ambitie) uitvoeren gaat effectiever door verschillende beleidsinstrumenten te integreren. En door vroegtijdig de consequenties van de keuzes in het beleidsvormingsproces nadrukkelijk te communiceren. Zonder heldere handhaving wordt het ‘dweilen met de kraan open”; maar wees redelijk en toon begrip. Communicatie is van het allergrootste belang.

g.     Visie en strategie per gebied/regio en stel een gebiedsfondsen in.

Bij veranderingen zijn er altijd plussen en minnen. Financiering van de verandering zal steeds meer door de markt moeten gebeuren; verevening van de plussen in een gebiedsfonds is daartoe een goede mogelijkheid. Tevens is het nodig bij wijziging oog te hebben voor mogelijke planschade. Evenzo spelen fiscale aspecten bij staking van het bedrijf en of functiewijziging van het vastgoed.

Aanbod Agrimaco

Met het oog op een duurzaam buitengebied zullen duidelijke keuzes gemaakt moeten worden. Het voor ons uitschuiven van de problematiek kan een bedreiging vormen de vitaliteit van landelijk gebied en de duurzame ontwikkeling van de landbouw. Agrimaco kan o.a. onderstaande diensten aanbieden:

-         Analyse van de landbouwstructuur en toekomstige ontwikkelingen in schaalvergroting en VAB’s ten behoeve van een gebiedsvisie;

-         Inzichtelijk maken van de gevolgen van VAB’s ten aanzien van ruimtelijke kwaliteit en milieu;

-         Alternatieven ontwikkelen voor VAB’s;

-         Ontwikkelen verbrede ruimte voor ruimte nieuwe stijl;

-         Ontwikkelen en instellen van een Gebiedsfonds en

-         Ontwikkelen van waarderings- en taxatiemethodiek

-         Workshop van trends naar wens, op 1 bierviltje een visie vormen voor het gebied.

Zie verder:

  • Agrimaco memo met persberichten VAB’s en illustraties en referenties van opdrachten en projecten vanuit overheden en bedrijfsleven;
  • Agrimaco rapport evaluatie Ruimte voor Ruimte (RvR) in opdracht van de provincie Noord Holland. Hierbij benaderd vanuit de toepasbaarheid RvR en effecten op kwaliteit van het buitengebied bij grootschalige sanerings- en herstructureringsopgaven. RvR is een waardevol instrument maar let wel op dat het instrument niet aan zijn succes ten onder gaat.
  • Agrimaco rapport Sanering verspreide glastuinbouw Provincie Zuid-Holland (2012-2014). Evaluatie van beleid en uitvoering. Rapport in opdracht van de provincie Zuid-Holland. Evaluatie van kwalitatieve en kwantitatieve aspecten van beleid en uitvoering van sanering verspreid glas. Succesfactoren en aanbevelingen voor toekomstig beleid.
  • Casus Ruimte voor ruimte Uithoornse polder; hier ziet u een voorbeeld hoe ruimte voor ruimte werkt.

Jaartal: 2017
Status: Lopend Project
Opdrachtgever(s):
Betrokken adviseur(s):
Cees MoermanLees meer
160908 Cees Moerman
Duurzame ontwikkeling; sanering en herstructurering; procesmanagement, taxateur landelijk vastgoed.
+31 (0) 626 352 848
c.moerman@agrimaco.nl
Roelof de HaanLees meer
pasfoto.roelof
Natuur- en gebiedsontwikkeling en certificering
+31(0)654 302 525
r.dehaan@agrimaco.nl